Πώς ξεχωρίζει ο καταναλωτής τις πραγματικές εκπτώσεις - Τι προβλέπεται για τις παραπλανητικές τιμές
Η τήρηση της νομοθεσίας είναι υποχρεωτική και οι παραβάσεις τιμωρούνται αυστηρά.
Από τη Δευτέρα 12 Ιανουαρίου έως το Σάββατο 28 Φεβρουαρίου θα διαρκέσουν οι φετινές (τακτικές) χειμερινές εκπτώσεις. Στο διάστημα αυτό, τα καταστήματα μπορούν (προαιρετικά) να ανοίξουν τις δύο πρώτες Κυριακές των εκπτώσεων, στις 18 και 25 Ιανουαρίου 2026 και το προτεινόμενο ωράριο λειτουργίας είναι από τις 11.00 έως και τις 18.00.
Με την έναρξη της εκπτωτικής περιόδου, το ζητούμενο για τους καταναλωτές δεν είναι απλώς το ποσοστό που αναγράφεται στη βιτρίνα, αλλά το αν η έκπτωση είναι πραγματική. Ο Εμπορικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης υπενθυμίζει ότι η νομοθεσία προβλέπει συγκεκριμένους και αυστηρούς κανόνες, που στόχο έχουν τη διαφάνεια και την προστασία του αγοραστικού κοινού.
Βασικό κριτήριο για να θεωρηθεί μια έκπτωση έγκυρη είναι η αναγραφή της προγενέστερης τιμής. Πρόκειται για τη χαμηλότερη τιμή στην οποία πωλήθηκε το συγκεκριμένο προϊόν κατά τις 30 ημέρες πριν από την εφαρμογή της πρώτης έκπτωσης. Με απλά λόγια, η σύγκριση δεν γίνεται με μια αυθαίρετη «παλιά τιμή», αλλά με την πραγματική τιμή που ίσχυε στην αγορά το προηγούμενο διάστημα.
Αυτό σημαίνει ότι ο καταναλωτής μπορεί –και πρέπει– να ελέγχει:
- αν αναγράφονται και οι δύο τιμές (προγενέστερη και μειωμένη),
- αν το ποσοστό έκπτωσης ανταποκρίνεται στη διαφορά των τιμών,
- αν η «παλιά τιμή» φαίνεται ρεαλιστική σε σχέση με την αγορά.
Ιδιαίτερη προσοχή συνιστάται και στις γενικές διατυπώσεις, όπως «έως -70%», καθώς αυτές δεν σημαίνουν ότι όλα τα προϊόντα έχουν την ίδια μείωση. Η πραγματική εικόνα προκύπτει μόνο από την ετικέτα του κάθε είδους ξεχωριστά.
Τα πρόστιμα
Η τήρηση των κανόνων δεν αφορά μόνο την προστασία του καταναλωτή, αλλά και τον υγιή ανταγωνισμό μεταξύ των επιχειρήσεων. Για τον λόγο αυτό, οι κυρώσεις για παραβάσεις είναι ιδιαίτερα αυστηρές. Σύμφωνα με τη νομοθεσία, σε περιπτώσεις μη τήρησης των διατάξεων περί εκπτώσεων, προβλέπεται πρόστιμο που φτάνει το 1% του ετήσιου κύκλου εργασιών μιας επιχείρησης, με κατώτατο όριο τις 10.000 ευρώ. Αν μάλιστα οι εκπτώσεις κριθούν ανακριβείς ή παραπλανητικές, το πρόστιμο διπλασιάζεται, ξεκινώντας από τις 20.000 ευρώ.
Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με το άρθρο 21 του νόμου 4177/2013, «αν οι εκπτώσεις είναι ανακριβείς ή παραπλανητικές ως προς το ποσοστό τους ή ως προς την ακρίβεια των αναγραφόμενων τιμών ή ως προς την ποσότητα των προσφερόμενων με έκπτωση προϊόντων ή ενέχουν οποιασδήποτε μορφής απόκρυψη ή παραπλάνηση, επιβάλλεται σε βάρος των υπευθύνων πρόστιμο ποσού ίσου με το 1% του ετήσιου κύκλου εργασιών και πάντως όχι κατώτερο από δέκα χιλιάδες (10.000) ευρώ, ανάλογα με τη βαρύτητα και τη συχνότητα της παράβασης. Σε περίπτωση που επιβληθεί για δεύτερη φορά πρόστιμο για την ίδια παράβαση μέσα σε διάστημα πέντε (5) ετών, το πρόστιμο αυξάνεται στο 3% του ετήσιου κύκλου εργασιών της συγκεκριμένης επιχείρησης».
Επίσης, καθίσταται σαφές πως «σε όσους παραβαίνουν τις προϋποθέσεις που τίθενται στο άρθρο 16, σχετικά με τη λειτουργία τις Κυριακές των εμπορικών καταστημάτων που προσδιορίζονται σε αυτό, επιβάλλεται σε βάρος των υπευθύνων πρόστιμο ποσού ίσου με το 1% του ετήσιου κύκλου εργασιών και πάντως όχι κατώτερο από δέκα χιλιάδες (10.000) ευρώ, ανάλογα με τη βαρύτητα και τη συχνότητα της παράβασης. Σε περίπτωση που επιβληθεί για δεύτερη φορά πρόστιμο για την ίδια παράβαση μέσα σε διάστημα πέντε (5) ετών, το πρόστιμο αυξάνεται στο 3% του ετήσιου κύκλου εργασιών της συγκεκριμένης επιχείρησης».